• İltihaplı romatizma veya diğer sağlık problemleri nedeniyle, üç aydan uzun süreli steroid kullanımı, kemik yoğunluğunda azalmaya; bu da zamanla osteoporoz gelişmesine neden olur. Aslında steroid kullanırken de osteoporozdan korunmak mümkündür. Amerikan Romatizma Cemiyeti, steroid kullanan herkesin, günlük en az 1200-1500mg kalsiyum ve 800-1000 IU D-vitamini kullanmasını önermektedir. Doktorunuz kanda ’25-OH-vitamin D3’ düzeyinizi ölçerek (30-80ng/ml arasında olmalı), almanız gereken D vitamini miktarını belirleyebilir. D vitamini almadan yalnız kalsiyum almak, faydalı değildir; mutlaka birlikte kullanılmalıdır.
• Kemik yoğunluğu; osteoporoz düzeyinde olan kişilere (65 yaş ve üzerinde veya menapoz sonrası T skoru -2,5’ten az ise; genç erişkinlerde Z skoru -2,5 ve altında ise), günlük kalsiyum, magnezyum ve D vitamini takviyesinin yansıra, yeni kemik oluşumunu artıran ilaçlar da önerilir. İlk planda kullanılacak bifosfonat grubu (alendronat, risendronat, zolendronik asit) ilaçlardır. Sadece bu ilaçları kullanıp, kalsiyum ve D vitamini alınmadığında da tedavi yetersiz kalır, üstelik kalsiyum eksikliğine bağlı kas krampları gibi diğer sorunlar eklenir. Bu nedenle osteoporoz amacıyla reçete edilmiş bu ilaçların, günlük kalsiyum ve D vitamini takviyesiyle alınmasına özen gösterilmelidir.  Steroid kullanılan hastada kemik dansitometrisnde:
• Kemik dansitesi osteopenik düzeyde (T skoru: -1 ila -2,5 arasında) olup, uzun süreli steroid kullanacak hastaların da günlük kalsiyum ve D vitamini takviyesinin yanı sıra, bifosfonat grubu osteoporoz ilaçlarını kullanması önerilir.
• Bifosfonat grubu osteoporoz ilaçlarının yetersiz kaldığı hastalarda; denosumab veya teriparatide (maksimum 2 yıl süreyle) kullanılabilir. Osteoporoz ilaçlarının hiçbirinin gebelik ve emzirme döneminde kullanılması önerilmemektedir.
• Unutmayın, osteoporozdan korunmada, ağırlık binen egzersizlerin (yürüyüş gibi) önemi büyüktür.

Prof. Dr. Nuran Türkçapar, Güncelleme Mart-2022)